Verslag: bezoek Cameramuseum in Zierikzee

Meer...

Door -

De begane grond wordt vooral gebruikt voor oude fotocamera’s, van oude landcamera’s (technische camera’s) uit 1880 tot de eerste digitale compactjes. Het is een grote collectie, waar je als liefhebber al een paar uur zoet mee kunt zijn. Daarnaast is er wat ruimte voor objectieven, flitsers, lichtmeters en fotolijstjes.

Hier vinden we alles wat met de donkere kamer te maken heeft. Ontwikkelaars, vergroters, lampen, chemicaliën, baden, en zoals we intussen gewend zijn van alle mogelijke generaties.

En last but not least: een complete nagebouwde studio met landcamera uit 1860. Maar om deze te zien, zult u het museum toch echt zelf moeten bezoeken.

Het kort geleden geopende Cameramuseum in Zierikzee is, voor zover wij weten, het enige all-round cameramuseum van Nederland. Er zijn natuurlijk meer verzamelaars, en winkeltjes waar een (vaak merkgebonden) serie oude apparatuur te vinden is. Maar wij kennen geen ander echt museum met zo’n grote, en vooral brede collectie. Dat is op zich al bijzonder. Maar het museum is ook nog eens geheel opgezet door hobbyisten. Gewoon, omdat ze het leuk vonden.

Zo’n initiatief verdient natuurlijk wel wat aandacht. Vandaar dat wij op 19 mei een bezoekje aan het museum hebben gebracht, waarvan we hier verslag doen. Maar we beginnen met een stukje geschiedenis.

Het museum is een initiatief van vakfotograaf Bob Noomen. Bob Noomen is al jaren een verwoed verzamelaar van alles wat met Agfa te maken heeft. Eigenlijk is dat al begonnen met het bewaren van zijn eerste camera, een Agfa Diana uit 1958. Maar het echte verzamelen begon toen hij in 1977 zijn winkel in Zierikzee opende.

Rond 2002, toen de eerste versie van het virtuele museum gelanceerd werd,  is zijn collectie echter ook in de breedte gaan groeien. Dat kwam rond 2005 in een stroomversnelling, toen Bob Noomen en Marieke Bos (die bij hem in de fotozaak werkte) aan een echt museum begonnen te denken. Vanaf dat moment zijn ze gericht beurzen af gaan lopen om leuke dingen op de kop te tikken.

Gelukkig hoefden ze niet alles zelf te kopen; er werden ook oude camera’s en ander materiaal aangeleverd. Met name na een gesprek op Omroep Zeeland Radio wisten veel mensen Bob te vinden, en werden soms auto’s vol oud materiaal gebracht.

De eerste oefening voor een echt museum werd al in 2009 gedaan, met een zomerexpositie in de Nieuwe Kerk te Zierikzee. Toen was er al een grote collectie beschikbaar, waarmee de geschiedenis van de fotografie goed in beeld kon worden gebracht. De negen weken durende tentoonstelling was een groot succes, met gemiddeld 600 bezoekers per week. Een mooie repetitie voor het ‘echte werk’ dus.

Expositie in de Nieuwe Kerk, 2009

Uiteraard hebben Bob Noomen en Marieke Bos dit niet alleen gedaan. Ze worden al jaren bijgestaan door een enthousiast team van vrijwilligers, die allemaal hard hebben gewerkt om de tentoonstelling en het museum te realiseren.

Drie jaar na de expositie is het dan zover: een echt museum. Na jaren van voorbereiding staat de collectie eindelijk in een eigen pand tentoongesteld, verspreid over drie verdiepingen. Althans, een deel van de collectie, want er is genoeg materiaal om de tentoongestelde objecten af te wisselen. Tijdens ons bezoek stond er een brede collectie, gesorteerd op tijdlijn, maar er zijn al ideeën om diverse andere thema’s te exposeren.

Op de komende pagina’s geven wij een korte omschrijving van de huidige expositie per verdieping. Uiteraard willen we niet het hele museum uit de doeken doen; er moet wel een reden overblijven om het museum te bezoeken.

Op de eerste etage komen we wat kleinere collecties tegen. Allereest twee afgeleiden van gewone fotografie: stereofotografie en video. Filmcamera’s en stereocamera’s staan hier weer in allerlei soorten en maten. En uiteraard is er ook gedacht aan manieren om het beeldmateriaal te bekijken: stereoscopen en projectors. De oudste stereoscoop komt al uit 1882, en de collectie varieert van speelgoed tot professionele apparatuur, en van zakformaat tot tafelmodel. Een van die tafelmodellen uit de collectie is overigens door het publiek te gebruiken. De collectie projectors is wat kleiner, omdat deze apparaten per stuk veel ruimte innemen. Maar uit iedere tijd is er wel een model voorhanden.

Ook is op deze laag een ruime selectie aan ‘snuisterijen’ te bewonderen: miniatuurcamera’s, allerlei beeldjes, speldjes, speelgoed (bijv. lego en playmobil), garfield, etc. Als er maar iets in verwerkt zit wat met fotografie te maken heeft, kan je het hier vinden.

Wie graag over fotografie leest, en in de gewone bibliotheek niet het juiste boek kan vinden, kan hier ook terecht. Er staan een paar flinke boekenkasten en een leeshoek, een soort mini-bibliotheek dus. Alle boeken die in de kast staan mogen ter plaatse gebruikt worden. Er zijn een paar exemplaren die niet geschikt zijn voor gebruik; die liggen dan ook veilig achter glas.

Naast de algemene, internationale collectie wordt er ook wat aandacht besteed aan de lokale fotografische historie. Voor de bewoners van Schouwen-Duiveland is dat een leuke toevoeging, en de manier waarop deze aandacht gegeven wordt is op geen enkele manier storend voor bezoekers die hier geen interesse in hebben.

Ook zijn er, naast de uitgestalde objecten, enkele levensechte taferelen opgezet. Hier zie je fotografen ‘aan het werk’ in hun doka, of terwijl ze hun eigen camera aan het bouwen zijn.

Er wordt nog wel continu aan het museum gewerkt. Voor de medewerkers is dit ook een nieuwe ervaring, dus al doende moeten zij nog leren hoe ze de collectie het beste kunnen presenteren, en wat voor informatie er bij de objecten gevraagd wordt. Op dit moment is de informatie bij die objecten namelijk nog erg beperkt.

De medewerkster die tijdens ons bezoek aanwezig was, Marieke Bos, had echter genoeg kennis in huis om de nodige informatie te geven. Bovendien zijn er al plannen om de informatie verder uit te werken (bijv. door QR-codes aan de objecten toe te voegen), maar wanneer dat geïmplementeerd wordt is nog niet bekend.

Het pand is gevestigd aan de Visstraat in Zierikzee, op nummer 12. Nu ligt Zierikzee niet bepaald centraal in Nederland. We moeten echter niet vergeten dat het museum geheel door lokale vrijwilligers is opgezet en wordt gerund; als zij iedere dag op en neer naar de Randstad moesten zou het museum er waarschijnlijk nooit gekomen zijn. Voorlopig zijn er ook geen plannen om het museum te verhuizen.

Openbaar vervoer of auto?

Als je afhankelijk bent van openbaar vervoer, zal je dus rekening moeten houden met een flinke reistijd. De dichtstbijzijnde treinstations zijn Rotterdam en Goes. Vanaf Rotterdam ben je vervolgens nog anderhalf uur onderweg met de bus. Vanaf Goes is dat een half uur.

Met de auto worden de reistijden ongeveer gehalveerd. Er is over het algemeen voldoende parkeergelegenheid in Zierikzee, maar deze is verspreid over meerdere kleine parkeerplaatsen. Als er een vol is, moet je wel weten hoe je bij een andere parkeerplaats komt. Het is daarom handig als je van tevoren een idee hebt waar je terecht kunt. Hetzij door navigatie-apparatuur, hetzij door Google Maps even te raadplegen. Het parkeertarief is redelijk met 1 Euro per uur.

Openingstijden en toegangsprijs

Het museum is op dinsdag tot en met zaterdag geopend van 11 tot 17 uur, en op zondag van 13 tot 17 uur. Over openingstijden tijdens feestdagen wordt vooralsnog niets vermeld.

De toegangsprijzen zijn laag. Dat er geen museumjaarkaart of 65+-korting gegeven wordt lijkt dan ook niet echt bezwaarlijk:

Kinderen 0 – 6 jaar: gratis
Kinderen 6 – 12 jaar: €2,50
Volwassenen: €5,-

Voor groepen van minimaal 6, en maximaal 20 personen gelden nog lagere tarieven, en is er een rondleiding beschikbaar. Dan moet u wel even van tevoren reserveren:

Kinderen 0 – 6 jaar: gratis
Kinderen 6 – 12 jaar: €2,-
Volwassenen: €4,-
Rondleiding / uitleg: €25,-

Met al deze informatie blijft er nog één vraag onbeantwoord: is het museum een bezoek waard? Uiteraard zal je deze afweging zelf moeten maken, maar wij denken dat het ervan afhangt hoe je de dag invult.

Het museum is praktisch omringd door horecagelegenheden. Zeker als het warm is, zoals afgelopen week, is een bezoek goed te combineren met wat terrasjes en andere monumenten in de stad. Dan heb je echt een complete dag uit die de lange reistijd zeker goedmaakt. Kom je speciaal voor het museum, dan kunnen wij ons voorstellen dat je even wacht tot je toevallig in de buurt bent.

Pin It